46 tips: waarom is kokosolie zo gezond?

Kokosolie wel degelijk gezond

Kokosolie heeft voor lange tijd te kampen gehad met negatieve publiciteit die geheel onterecht was en vals. In de zestiger jaren manipuleerden voedselproducenten de onderzoeksgegevens zodat zij hun chemisch geraffineerde, goedkoop geproduceerde plantaardige oliën konden promoten als zijnde ‘gezond’. Dit heeft voor veel gezondheidsproblemen gezorgd. Vloeibare plantaardige oliën bevatten namelijk relatief veel zogeheten ‘omega-6 vetzuren’. Wetenschappers hebben een te hoge inname van dit soort vetzuren gelinkt aan serieuze gezondheidsrisico’s

De voor- en nadelen van kokosolie

Vetten zijn onder andere in te delen in verschillende
door middel van de lengte van de vetzuurketen. Kokosolie bestaat voor tweederde uit middellange-keten vetzuren, terwijl meeste vetsoorten voornamelijk uit lange-keten vetzuren bestaan. Waar deze lange ketens zich binden aan proteïnen om zo lipoproteïnen te vormen en worden opgeslagen in vetdepots, bieden middellange-keten vetzuren zich aan als directe energie. Dit komt omdat ze vanwege hun structuur in staat zijn om makkelijk bij de energiecentra van de cellen te komen, zelfs zonder “energievervoerder” insuline. Uit onderzoek blijkt dat deze vetsoort het metabolisme tot wel drie keer zoveel kan versnellen.

Uit onderzoek blijkt dat deze vetsoort het metabolisme tot wel drie keer zoveel kan versnellen vergeleken met inname van lange-keten vetzuren. Hierdoor stijgt de temperatuur van je innerlijke thermostaat, waardoor je automatisch calorieën gaat verbranden en de vetverbranding een boost geeft. Daarnaast werkt deze directe vorm van energie vermoeidheid tegen. Lange-keten vetzuren zijn te groot om in de darmwand door de bloedbaan te worden opgenomen en komen daarom via de lymfestroom in het lichaam terecht. Korte-keten vetzuren zoals bij kokosvet kunnen wel meteen de bloedbaan binnen en hebben geen bewerking nodig van de lever waardoor deze meteen ingezet kunnen worden voor energie, in plaats van vetaanmaak.

    • Omdat middellange-keten vetzuren geen insuline nodig hebben om hun werk te doen en het de vertering vertraagt, heeft kokosolie een positief effect op de gevoeligheid van het lichaam voor insuline. Onze pancreas krijgt het al genoeg te voorduren met onze gemiddelde suikerinname, waardoor kokosolie een waardige toevoeging aan ieders voedingspatroon is, en in dit geval zeker voor diabetici.
    • Wat betreft bakvetten is kokosolie de onbetwiste nummer één vanwege zijn sterke structuur. In tegenstelling tot onverzadigde vetsoorten als zonnebloem-, olijf- en saffloerolie verandert de samenstelling van kokosolie niet wanneer het in aanraking komt met hitte, waardoor er geen vrije radicalen ontstaan en niet oxideert. Bij het oxideren van vetten ontstaan transvetten, welke gelinkt worden aan ziektes als kanker, diabetes en obesitas.
    • Uit onderzoek blijkt dat, ondanks dat kokosolie cholesterol bevat, deze vetsoort een positief effect heeft op de HDL-LDL ratio, met andere woorden: het effect van de inname van kokosolie op de verhouding tussen de “goede” vorm van cholesterol (HDL) en de “gevaarlijke” vorm (LDL) is dat de concentratie HDL stijgt en tegelijkertijd LDL daalt, wat de ratio ten goede komt en dus de kans op hart- en vaatziekten verkleint. Eigenlijk is LDL niet per definitie slecht: we hebben deze nodig om vetzuren van de lever naar de andere lichaamsdelen te verspreiden. HDL haalt de vetzuren weer op om naar de lever te brengen. De balans tussen deze bepaalt of er sprake is van een gezonde of ongezonde situatie.
    • Kokosolie is rijkelijk bedeeld op het gebied van laurinezuur, wat door het lichaam wordt omgezet tot monolaurine. Een belangrijke eigenschap hiervan is zijn antimicrobiële werking en dat het virussen en schimmels te lijf gaat, zoals candida albicans, schimmelinfecties en de griep. Ook bevat kokosolie caprylzuur, dat een soortgelijke werking heeft als laurinezuur.
    • In tegenstelling tot meervoudig onverzadigde oliën, heeft kokosolie een positief effect op de schildklier omdat het de afgifte van schildklierhormonen verhoogt.
    • Kokosolie zorgt, net als andere verzadigde vetzuren, voor een betere opname van omega-3vetzuren.
    • Verzadigde vetzuren spelen een belangrijke rol bij de gezondheid van onze botten; zij zorgen er namelijk voor dat mineralen als calcium en magnesium beter worden opgenomen, welke belangrijk zijn in de strijd tegen osteoporose.
    • Kokosolie hydrateert, beschermt en herstelt haar en huid, mede door de hoge concentratie vitamine E. Het vermindert wallen onder de ogen, verzacht een verbrande huid en heeft een positieve invloed op littekens en striae.
    • Celmembranen bestaan voor minstens vijftig procent uit verzadigde vetten. We hebben deze vetten, die veelvuldig aanwezig zijn in kokosolie, dus nodig om deze cellen sterk te houden zodat de inhoud hiervan beschermd blijft.
    • Verzadigde vetzuren beschermen de lever tegen alcohol en andere giftige substanties, zodat deze optimaal kan blijven functioneren.
    • Het aantal lipoproteïnen, een stof in het lichaam die in verband wordt gebracht met hartziekten, wordt bij inname van kokosolie verminderd, terwijl plantaardige oliën het tegenovergestelde effect bereiken.
    • Kokosolie brengt de hormonen in het lichaam beter in balans en zorgt er zelfs bij vrouwen in de menopauze voor dat symptomen als opvliegers en vaginale droogheid verminderen.
    • Door het gebruik van deze tropische superfood wordt een gezonde stoelgang gestimuleerd.
    • Last van ontstoken gewrichten of spieren? Kokosolie heeft een positief effect op het herstel van de weefsels die hiermee gemoeid zijn, waardor het genezingsproces sneller verloopt.
Nadelen
    • Ondanks dat kokosolie 2,56 procent minder calorieën bevat dan lange-keten vetzuren, blijft de substantie een calorieënbom; één eetlepel hiervan bevat gemiddeld 120 kilocalorieën. Zoals eerder gezegd stimuleert kokosvet juist eerder gewichtsverlies dan dat je er van aankomt, maar dat wil nog niet zeggen dat je het onbeperkt tot je kunt nemen zonder ook maar een gram aan te komen.
    • Vergelijk een fles zonnebloemolie met een gemiddelde pot kokosolie en je zult onmiddellijk het verschil in prijs zien. Kokosolie is zeker niet het goedkoopste bakvet, helaas.
    • De geur en smaak van kokosolie doet over het algemeen denken aan parelwitte stranden met metershoge palmbomen. Ondanks deze mooie associatie is niet iedereen fan van het effect op de smaak van het bakken in kokosolie en kan het voor sommigen onder ons zelfs het complete gerecht verpesten.
    • Niet alle kokosoliën die te koop zijn, zijn even goed voor je. Ontgeurde kokosolie is geraffineerd en mag dan goedkoper zijn, maar het bewerkingsproces verandert de structuur van de vetcellen en gaan belangrijke gezonde eigenschappen van kokosolie verloren. Met deze versie ben je dus niet veel beter af. Enkel de ongeraffineerde, extra vierge versie levert je gezondheidsvoordelen op.

Met kokosolie en kokosvet wordt meestal hetzelfde bedoeld. Omdat deze vetsoort bij een temperatuur van 25 graden of lager stolt, wordt er in de snikhete tropen gesproken over olie omdat het daar vloeibaar is en in ons koude kikkeklandje over vet omdat het hier stolt tot een helder witte massa.

Kokosolie kan in gestolde vorm roomboter vervangen op brood en in de pan. Ook is het te gebruiken als een crème om je huid soepel te houden. Het beste kun je natuurlijk in kokosolie bakken. Frituren met onverzadigd vet zoals zonnebloemolie is in verband met de oxidatie niet gezond te noemen, maar kokosolie is hiervoor wel prima in te zetten omdat het het meest verzadigde vet is van moeder natuur.

Verzadigd versus onverzadigd: the battle continues
De strijd om welke vetsoort nu gezonder is, is nog lang niet gestreden. Het is nou eenmaal niet zwart-wit; zowel kokosolie als andere plantaardige oliën hebben zo hun kwaliteiten en mindere kanten. Voedselproducenten zullen altijd campagne voeren voor hun product door middel van het zwartmaken van de concurrent, wat voor behoorlijk wat verwarring bij de consument kan zorgen. Eén conclusie valt echter wel te trekken uit alle onderzoeken omtrent het uit de kokosnoot afkomstige vet: ongezond is het zeker niet.

Wat voor Kokosolie kan ik het beste kopen?

Elke voedingskenner en iedereen die zijn of haar gezondheid serieus neemt, zal het er over eens zijn dat de beste kokosolie  die je kunt kopen aan enkele basiseigenschappen dient te voldoen. Een uitstekende kwaliteit kokosolie is dan ook:

  • biologisch
  • koudgeperst
  • niet ontgeurd of überhaupt geraffineerd
  • in glas verpakt in plaats van in plastic / kunststof
46 manieren en redenen om kokosolie te gebruiken
  1. Om mee te bakken en braden of als vervanging van boter. Kokosolie is uitermate geschikt voor koken of bakken bij hoge temperaturen ( dus als je     dan eens gaat frituren, gebruik kokosolie!).
  2. Goede werking van de schildklier.
  3. Als huidlotion.
  4. Massage olie.
  5. Make up remover.
  6. Om pigmentvlekken op te lichten door het direct op de betreffende plek te smeren.
  7. Haarmasker. Ik gebruik dit haarmasker regelmatig. Hoe doe je het: smelt wat   kokosolie in de magnetron of tussen je handen en verdeel het over je haar. Laat het een half uur inwerken en was daarna je haar met shampoo (conditioner is niet nodig). Je haar is daarna heerlijk zacht en gevoed.
  8. Voor de preventie van striae tijdens zwangerschap (smeer je lichaam ermee in).
  9. Als natuurlijke zonnebrandcreme (spf 4).
  10. Tegen schimmelinfecties.
  11. Voor een verhoogd metabolisme.
  12. Een eetlepel tegen kriebelhoest of een pijnlijke keel ( eventueel in de thee).
  13. Haarserum ( klein beetje smelten tussen je handen en verdeel het over de droge delen van je haar).
  14. Als een intensief nacht crème.
  15. Gemixt met suiker of zout als lichaamsscrub.
  16. Zorgt voor een goede nachtrust als je het dagelijks eet.
  17. Als lippenbalsem.
  18. Het kan de klachten van psoriasis en eczeem verminderen.
  19. Gemixt met appelazijn als middel tegen luizen bij gebruik op de hoofdhuid.
  20.  Verlicht allergie symptomen door het aan de binnenkant van de neus te smeren.
  21. Voor een energieboost mix je een eetlepel chiazaad met een eetlepel kokosolie.
  22. Het kan helpen met het verbeteren van het insulineniveau.
  23. ”Oil pulling” ( hierover zal ik later een artikel maken) met kokosolie maakt je  tandvlees gezonder en vele mensen merken op dat hun tanden er witter van worden.
  24. Het HDL cholesterol level versus LDL cholesterol level wordt verbeterd.
  25. Mix een theelepel in koffie of thee om verkoudheid- of griepverschijnselen te verminderen.
  26. Kan spataderen verminderen.
  27. Als je kokosolie eet zorgt het voor directe energie en wordt het niet opgeslagen als vet.
  28. Als antibacteriële en hypo-allergene huid crème ( ook geschikt voor baby’s als luier crème).
  29. Als natuurlijke scheer crème.
  30. Bij consequent gebruik op de huid kan het cellulitis verminderen.
  31. Het gaat de jeuk van een muggenbult tegen.
  32. Bij consequent gebruik helpt het tegen acne.
  33. Een klein beetje kun je gebruiken om echt leer zacht te maken en te onderhouden (alleen glimmend leer en altijd eerst een klein stukje testen).
  34. Kan helpen met gewichtsverlies bij dagelijkse inname.
  35. Het zorgt voor een betere absorptie van calcium en magnesium door het lichaam.
  36. Als natuurlijke deodorant.
  37. Het kan gebruikt worden bij dieren met huidaandoeningen (extern gebruik).
  38. Als een natuurlijke en hypoallergene babylotion.
  39. Als handcrème.
  40. Gemixt met rozemarijn of mint(olie) als een natuurlijk insectwerende lotion.
  41. Als anti-verouderings crème. Bij consequente inname kan het helpen om candida te verminderen.
  42. Bij consequente inname kan het de hormoonproductie een boost geven.
  43. Kan de pijn bij aambeien verminderen door het gericht te smeren.
  44. Als nagelriemolie.
  45. Als toevoeging aan smoothier voor extra veel goede voedingsstoffen.
  46. Als tandpasta voor wittere tanden.

Door: Guido Sparreboom
Beeld: Wesley van der Linde

Tip de redactie

Wij zijn altijd op zoek naar het laatste nieuws.

Meer over

Net binnen

Gerelateerde artikelen