Hoe duurzaam is de accu van een elektrische fiets?

Accu’s, je ziet ze tegenwoordig overal. Batterijen zijn er al heel lang, maar de niet chemische tegenhanger wordt steeds populairder. Herlaadbare elektrische accu’s, we kunnen niet meer zonder, in mobieltjes, elektrische auto’s, oordopjes en zelfs in het meest gebruikte vervoersmiddel van Nederland, de fiets; Elektrische fietsen zijn geliefder dan ooit. Tegenwoordig is het niet alleen meer een vervoersmiddel dat trapondersteuning biedt voor wie moeite heeft met fietsen; voor jong en oud, voor dagtochten en kleine afstanden, zoals even op en neer naar de supermarkt, de elektrische fiets is je beste vriend.

Sinds de opmars van corona in Nederland is de verkoop van elektrische fietsen nog meer gestegen. In 2020 steeg de verkoop van elektrische fietsen met ruim dertig procent meldt de Bovag. Niet alleen omdat mensen meer geld te besteden hadden vanwege in duigen gevallen vakantieplannen, maar ook omdat er een massale zoektocht was naar nieuwe buitenactiviteiten. Allemaal leuk en aardig zo’n fiets die je makkelijker bij je bestemming brengt, maar hoe zit dat nu met die accu?

De Accu

Een accu is ideaal om verschillende redenen. Accu’s zijn ten eerste oplaadbaar, wat maakt dat je met een beetje consistent opladen kan zorgen dat je nooit zonder elektriciteit zit. Daarnaast hebben accu’s vaak een relatief lange levensduur, voor de elektrische fiets is dit gemiddeld 5 jaar. Dit is natuurlijk afhankelijk van het soort accu, ter vergelijking is de levensduur van een batterij van een smartphone ongeveer 18 maanden en bij een elektrische auto is dit 8 tot 10 jaar. Verder werkt een accu op elektriciteit en is daardoor in principe milieuvriendelijker dan andere alternatieven als een chemische batterij of fossiele brandstof.

Recyclen

Accu’s worden in het algemeen steeds beter gerecycled. Zo worden accu’s van elektrische auto’s soms gebruikt als accu voor heel andere doeleinden. De band Coldplay gaat bijvoorbeeld oude BMW-accu’s gebruiken als stroomtoevoer tijdens concerten. Bij de elektrische fiets liggen de herbruikbare mogelijkheden iets lager, maar desalniettemin zijn ze goed te recyclen. Een nieuwe elektrische batterij maken van een kapotte accu is niet mogelijk, maar wel kunnen de onderdelen een nieuw leven krijgen. Zo worden de kostbare metalen hergebruikt voor nieuwe batterijen, waterkranen of brilmonturen. Alle overige restproducten kunnen gebruikt worden in beton en asfalt. Het terugwinnen van deze bruikbare onderdelen kost overigens vaak geen extra energie omdat de energie die vrijkomt bij het verbranden van de kunststof onderdelen van de accu hiervoor gebruikt kan worden.

Goed voor het milieu

Toch blijft het de vraag in hoeverre een elektrische batterij nou daadwerkelijk beter is voor het milieu. In het geval van de E-bike is het antwoord positief. De meest voorkomende accu in elektrische fietsen is de Lithium Ion-accu. Een voordeel hiervan is dat er geen schadelijke metalen in verwerkt zijn. Het blijft chemisch afval, maar de stoffen verwerkt in de accu zijn op zichzelf niet schadelijk voor mens en milieu. Daarnaast worden veel onderdelen dus hergebruikt. Verder is het fietsen van één kilometer op een elektrische fiets gemiddeld vijftig keer schoner dan één kilometer afleggen met een gemiddelde auto, toch maar die fiets uit de schuur halen dus.

Wintergebruik

Oké we hebben de fiets dus uit die schuur, maar hoe dan verder? De dagen worden al kouder en donkerder en over niet al te lange tijd kijken we de winter alweer diep in de ogen aan. Accu’s werken het best onder temperaturen tussen de 20 en 25 graden, helaas ligt de gemiddelde wintertemperatuur in Nederland iets lager. Dit heeft effect op de werking van de accu van je elektrische fiets. Allereerst is een koude temperatuur en vochtige lucht slecht voor de accu in het algemeen, dus zorg er bij het opbergen van de accu altijd voor dat je deze in ieder geval niet bewaart bij een temperatuur onder de 0°.

Als je een uitneembare accu hebt kan je deze in huis wegleggen, heb je dat niet? Zet dan je fiets, mits mogelijk, in de schuur. Het is ook belangrijk dat je de accu niet leeg opbergt. Als je de fiets een tijdje niet gebruikt zorg er dan voor dat de accu in ieder geval half opgeladen is. Dit geldt overigens altijd, winter of zomer. Bij een lege accu heb je kans op diepontlading, dit houdt in dat de accu als deze leeg is nog steeds blijft ontladen waardoor de cellen die voor stroom zorgen beschadigen. In de winter zal ook de actieradius afnemen. Door de werking van de kou op de accu zal deze afnemen in capaciteit, bij een temperatuur van 0° is de afname ongeveer twintig procent!

Overigens gaat de accu ook sneller leeg bij koude temperaturen, doordat er meer weerstand ontstaat binnen de accu. Hou er dus rekening mee dat je minder ver op een volle accu kan fietsen en dat je bij lange tochten wellicht een pauze moet inlassen bij een plek waar je je fiets accu kan herladen (in combinatie met een warm drankje of een goede lunch hoeft dit nog niet zo problematisch te zijn). In de zomer bij temperaturen boven de 25° kan je hetzelfde effect verwachten, maar bij temperaturen rond de 30° graden zal dit effect veel kleiner zijn. Maar dat is een kwestie voor wanneer het weer warmer wordt, eerst moeten we nog de kou trotseren.

Accu in topconditie

Nog even wat tips op een rijtje, het is dus belangrijk om de accu droog en het liefst rond kamertemperatuur te bewaren. Verder is het slim om rekening te houden met een verminderde accu in de winter, voornamelijk als je lange afstanden af wilt leggen. Leg de accu altijd deels opgeladen weg zodat deze in topconditie blijft! Een andere tip is om ervoor te zorgen dat je bandenspanning altijd goed is, een lagere bandenspanning zorgt voor meer weerstand en vraagt dus meer van de accu. Mocht de accu defect gaan en te heet worden, leg deze dan om zeker te zijn van je eigen veiligheid in een emmer droog zand. Zo kan er niks gebeuren. En als laatste, geniet van je fietsavonturen! Klein of groot, elk stukje buiten is goed voor je dus genieten mag!