De Explosieven Opruimingsdienst Defensie waarschuwt voor oude munitie in Nederlandse rivieren. Door de aanhoudende droogte van de afgelopen tijd staat het water op veel plaatsen in ons land extreem laag. Hierdoor komen gevaarlijke explosieven en granaten uit de Tweede Wereldoorlog plotseling aan de oppervlakte.
Recreanten, wandelaars en vissers lopen hierdoor onbewust grote veiligheidsrisico’s tijdens hun tochten langs de uiterwaarden en de waterkant. De dienst roept iedereen op om de komende periode extra alert te zijn bij drooggevallen rivierbeddingen en zandstranden.
Gevaar van fosforgranaten
In Doornenburg bij Nijmegen ging het onlangs al bijna mis toen vissers op een drooggevallen Waalstrandje per ongeluk over twee granaten heen reden. Een van de achtergelaten explosieven bevatte de uiterst gevaarlijke stof fosfor. Dit specifieke chemische materiaal begint direct heftig te roken en te branden zodra er zuurstof bij komt.
Het metalen omhulsel is na ruim tachtig jaar in het water erg poreus en kwetsbaar geworden. Een kleine aanraking of een minimale verplaatsing kan al genoeg zijn om een felle chemische reactie of een levensgevaarlijke ontploffing te veroorzaken. Fosfor veroorzaakt bovendien diepe brandwonden die zeer moeilijk genezen.
Direct handelen bij vondsten
De munitie ligt nu op open plekken waar normaal gesproken diep water stroomt en grote schepen varen. De EOD benadrukt dat mensen heel voorzichtig moeten zijn tijdens een wandeling door het riviergebied. Het belangrijkste advies bij het zien van een verdacht voorwerp is simpel en duidelijk.
Raak het object absoluut niet aan en neem direct ruim afstand van de vindplaats. Bel vervolgens direct het alarmnummer 112 zodat de lokale politie en de specialisten de situatie ter plaatse veilig kunnen inspecteren en beoordelen.
Dumpingen na de oorlog
Na de bevrijding in 1945 is extreem veel overtollige munitie bewust in de Nederlandse grote rivieren gedumpt. Hoewel het aantal officiële meldingen door het huidige laagwater op dit moment nog meevalt met een paar incidenten per week, blijft de waarschuwing onverminderd van kracht.
In het historisch droge jaar 2018 stroomden de meldingen destijds massaal binnen bij de hulpdiensten omdat de rivieren toen historisch laag stonden. De geschiedenis laat zien dat de bodem van onze rivieren nog altijd vol ligt met deze gevaarlijke resten. De politie en de deskundige militairen van Defensie staan dag en nacht stand-by om bij elke melding direct in actie te komen en de algehele veiligheid in de regio te garanderen.