TikTok Shop blijft voorlopig gewoon beschikbaar voor consumenten in Nederland. Minister Heleen Herbert van Economische Zaken deelt de maatschappelijke zorgen over impulsieve aankopen door jongeren via de app. Toch laat zij de Tweede Kamer weten dat een landelijk verbod juridisch niet mogelijk is. Zolang het platform zich netjes aan de Europese regels houdt, kan de overheid de digitale winkel niet zomaar sluiten.
TikTok Shop
Aanleiding voor de discussie is een motie van ChristenUnie lid Don Ceder. Hij vroeg het kabinet om te onderzoeken of de populaire onlinewinkel aan banden kan worden gelegd. Volgens minister Herbert is zo’n maatregel te ingrijpend en in de praktijk onuitvoerbaar.
Europese regels beschermen webwinkel
Binnen de Europese Unie gelden strikte afspraken over het vrije verkeer van diensten en de vrijheid van ondernemerschap. Hierdoor heeft een individueel land als Nederland niet de macht om een app zomaar te blokkeren. TikTok heeft voorafgaand aan de introductie contact gezocht met de Europese Commissie. Het bedrijf leverde toen een verplichte risicoanalyse in, al blijft de precieze inhoud van dat document geheim.
Het sociale medium benadrukt zelf dat het verkopers en influencers trainingen aanbiedt om te zorgen dat iedereen zich aan de wet houdt. Als winkeliers misleidende advertenties plaatsen of de regels overtreden, deelt het platform waarschuwingen uit of worden accounts geblokkeerd.
Angst voor schulden bij jongeren
De politieke zorgen over TikTok Shop in Nederland verdwijnen hiermee niet. Het ministerie ziet dat het algoritme consumenten agressief verleidt tot snelle aankopen. Vooral twintigers en tieners lopen het risico om door de laagdrempelige video’s ongemerkt veel geld uit te geven, met financiële problemen tot gevolg. “Een verbod acht ik niet proportioneel en niet uitvoerbaar”, herhaalt Herbert in haar brief aan de Kamer.
De ChristenUnie heeft de motie vanwege de reactie van de minister voorlopig geparkeerd. Er is dus nog geen formele stemming geweest in de Tweede Kamer. De partij wil eerst polsen hoeveel steun er is bij andere fracties om samen te kijken naar alternatieve stappen tegen de e-commercefunctie van de app.
