De Nederlandse aardappelsector kampt met een ongekend overschot. Door een uitzonderlijk goede oogst in 2025 liggen miljoenen kilo’s aardappelen in opslag. De marktprijs voor 100 kilo frietaardappelen is gezakt tot minder dan vier euro, terwijl dat vorig jaar nog boven de dertig euro lag. Toch merken consumenten daar weinig van aan de kassa.
Boeren in de knel
Veel telers blijven zitten met voorraden die zij nauwelijks kwijt kunnen. Sectoreconoom Jelmer Schreurs van ABN AMRO legt uit dat tachtig procent van de telers werkt met vaste contracten. “Die prijzen liggen vast, dus hun inkomen blijft deels beschermd. Maar de overige twintig procent verkoopt via de vrije markt en ziet de prijzen instorten.” Voor boeren zonder contracten betekent dat verlies en soms zelfs noodmaatregelen.
Kleine winst consument
In de supermarkt kost een zak aardappelen vrijwel hetzelfde als een jaar geleden. Ook frietprijzen in snackbars blijven stabiel. Volgens Frans van Rooij van de Vereniging Professionele Frituurders speelt de aardappelprijs slechts een beperkte rol. “De kostprijs van een frietje bestaat vooral uit huur, lonen en energie. Dat alles is gestegen, waardoor lagere inkoopprijzen nauwelijks effect hebben.”
Contracten onder druk
Verwerkers zijn door de huidige situatie terughoudender met het afsluiten van nieuwe contracten. De gemiddelde contractprijs ligt dit jaar tot vijftien procent lager dan in 2025. Dat baart telers zorgen, omdat de onzekerheid toeneemt. Sommigen proberen daarom rechtstreeks aan consumenten te verkopen om verliezen te beperken.
Boeren passen zich aan
Akkerbouwer Richard Hardeman uit Harskamp besloot drastisch te snijden in zijn areaal. Zijn vaste afnemer ging failliet, waardoor hij met anderhalf miljoen kilo aardappelen bleef zitten. “Ik breng mijn grond terug van tweehonderd naar twintig hectare en verkoop voortaan alleen via onze landwinkel,” zegt hij. Zo hoopt hij minder afhankelijk te worden van grote afnemers en de prijs beter in eigen hand te houden.