Europese luchtvaartmaatschappijen verliezen dit jaar hun laatste gratis uitstootrechten. Vanaf 2026 moeten ze volledig betalen voor de CO₂ die hun vliegtuigen uitstoten. Dat betekent tientallen miljoenen euro’s aan extra kosten voor de sector.
Sinds 2012 valt de luchtvaart onder het Europese ETS‑systeem. Bedrijven moeten emissierechten inleveren voor elke ton CO₂. Jarenlang kregen maatschappijen zoals KLM en TUI gratis rechten om de overgang naar duurzamer vliegen te vergemakkelijken.
Rekening loopt op
Het aantal gratis rechten werd stap voor stap afgebouwd. Waar KLM in 2019 nog 25 miljoen euro betaalde, liep dat bedrag in 2024 op tot ruim 150 miljoen. De verwachting is dat dit in 2030 kan stijgen tot 325 miljoen euro per jaar. Ook TUI en Corendon voelen de financiële druk.
De vervuiler betaalt nu echt, maar veel maatschappijen waarschuwen dat ze niet alle extra kosten kunnen doorberekenen aan passagiers. De winstgevendheid komt daardoor verder onder druk te staan.
Duurzamer brandstof
Om minder te hoeven betalen, investeren luchtvaartmaatschappijen in zuinigere toestellen en schonere brandstof. KLM en TUI mengen zogeheten duurzame vliegtuigbrandstof (SAF) bij, gemaakt uit biomassa of waterstof. Toch blijft het aandeel SAF klein: bij KLM ging in 2024 nog maar één liter op 58 liter fossiele kerosine.
Grenzen zichtbaar
Economen benadrukken dat vergroenen in de luchtvaart complex is. Elektrisch vliegen is voorlopig niet haalbaar vanwege het gewicht van batterijen. Alternatieve brandstoffen zijn schaars en kostbaar, en concurreren met andere sectoren zoals scheepvaart en binnenvaart.
Toekomst onzeker
De strengere regels moeten verduurzaming versnellen, maar de vraag is of maatschappijen voldoende middelen hebben om aan de eisen te voldoen. Veel experts verwachten dat de meeste luchtvaartbedrijven voorlopig blijven kiezen voor het kopen van uitstootrechten boven grote technologische sprongen.