DEN HAAG – Nieuwsmedia dagen Femke Wiersma voor de rechter om stikstofdata van Nederlandse veehouderijen openbaar te maken.
Veehouderij in Nederland
Drie vooraanstaande Nederlandse nieuwsorganisaties – NRC, Follow the Money en Omroep Gelderland – hebben aangekondigd minister Femke Wiersma via een kort geding te willen dwingen stikstofdata van veehouderijen openbaar te maken. De media beroepen zich op de Wet open overheid (Woo) en stellen dat Wiersma in strijd handelt met eerdere toezeggingen van ambtenaren en oud-minister Piet Adema.
Stikstofuitstoot
Sinds 2022 proberen journalisten data over de uitstoot en locaties van veehouderijen op te vragen om het Nederlandse stikstofbeleid kritisch te kunnen onderzoeken. Die gegevens zijn cruciaal om de effectiviteit van beleidsmaatregelen te toetsen en transparantie te waarborgen.
Femke Wiersma
De uitvoeringsinstantie RVO had eerder besloten om de gegevens vrij te geven. Na tussenkomst van minister Wiersma werd dit besluit in januari alsnog ingetrokken. Volgens de nieuwsmedia is deze ingreep onrechtmatig en in strijd met wettelijke verplichtingen.
Rechterlijke kritiek
Het Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding (ACOI) riep Wiersma op de gegevens alsnog openbaar te maken. De minister legde dat advies naast zich neer en ging zelfs in beroep tegen een uitspraak van de bestuursrechter in Overijssel, die haar handelen “misbruik van bevoegdheden” noemde.
Brieven aan boeren
In plaats van publicatie kondigde Wiersma aan dat alle veehouders, inclusief hobbyboeren, een brief krijgen om bezwaar te maken. Het ACOI stelt dat dit juridisch onnodig is, waardoor de procedure onnodig wordt vertraagd en miljoenen euro’s extra kost.
Nieuwsmedia
De hoofdredacteuren van de drie media schrijven in een gezamenlijk persbericht dat zij de gang naar de rechter als noodzakelijk zien. Ze eisen dat de stikstofdata direct worden vrijgegeven, desnoods met een hoge dwangsom, om de minister aan haar wettelijke verplichting te houden.
Reactie van ministerie
Een woordvoerder van Femke Wiersma verklaart dat er officieel nog niets bekend is over de juridische stap van de media. Wel benadrukt zij dat de minister streeft naar “zorgvuldigheid” in het proces en niet opzettelijk publicatie tegenhoudt.